Strona główna » Wzorce projektowe

Użyteczne oceny produktów i usług. 40 przykładów.

11 stycznia 2011 napisała Ewa [ 1 odpowiedź ] Drukuj wpis

Systemy oceniania już na stałe wpisały się w Internet. Ocenie poddawane są między innymi:

  • produkty,
  • sklepy i sprzedawcy,
  • noclegi (hotele, hostele, apartamenty, itp.),
  • lokale gastronomiczne,
  • filmy,
  • gry i aplikacje,
  • lekarze,
  • treść.

Oceny pozwalają użytkownikom porównać produkty i usługi między sobą i zawęzić wybór. Zgodnie z regułą społecznego dowodu słuszności, przy podejmowaniu decyzji sugerujemy się zdaniem innych ludzi, nawet jeśli sprowadza się ono do kilku gwiazdek na stronie produktu.

Gromadzone przez system oceniania dane są bardzo wartościowe ze sprzedażowego i marketingowego punktu widzenia. Aby były jednocześnie przydatne dla użytkowników, powinny być przedstawione w przejrzysty i intuicyjny sposób.

Jakie czynniki trzeba wziąć pod uwagę przedstawiając oceny?

1. Prezentowanie skali ocen

Skala dychotomiczna
Mamy z nią do czynienia, gdy ocena przyjmuje tylko dwie wartości, np. „polecam” i „nie polecam”, „fajne” i „nie fajne”.

Wyniki przedstawiamy:

  • Przez podanie liczebności poszczególnych ocen (Ilustracja 1) – jest to najprostsze przedstawienie, wystarczające, gdy chcemy pokazać tylko ilość głosów za i przeciw. Aby łatwiej było porównać ilość ocen pozytywnych i negatywnych, wystarczy wyniki wzbogacić o wykres, np. słupkowy (Ilustracja 2).
  • Przy użyciu procentu (Ilustracja 3) – pozwala przedstawić tę samą informację za pomocą jednej wartości. Jednak może stanowić problem dla użytkowników nie rozumiejących, czym są procenty (np. małe dzieci).
Last.fm – oceny zdjęć (liczebności).

Ilustracja 1. Last.fm – oceny zdjęć (liczebności).

Youtube.com – oceny filmów (liczebności i wykres).

Ilustracja 2. Youtube.com – oceny filmów (liczebności i wykres).



ui-patterns.com – oceny wzorca (procenty).

Ilustracja 3. ui-patterns.com – oceny wzorca (procenty).

Expedia.com – rekomendacje hotelu (procenty i wykres).

Ilustracja 4. Expedia.com – rekomendacje hotelu (procenty i wykres).

Skala trzystopniowa
Do prezentacji oceny wykorzystuje się skale złożoną z dwóch przeciwstawnych pozycji oraz jednej pośredniej – neutralnej lub niezdecydowanej. Stosowana wówczas, gdy pośrednia ocena także niesie ze sobą istotną informację – zazwyczaj w powiązaniu z tekstową opinią, w której możliwe jest doprecyzowanie oceny.

Allegro.pl - trzystopniowa skala oceny sprzedawcy.

Ilustracja 5. Allegro.pl - trzystopniowa skala oceny sprzedawcy.

Metacritic.com - trzystopniowa skala oceny filmu.

Ilustracja 6. Metacritic.com - trzystopniowa skala oceny filmu.

Wielostopniowe skale
Najczęściej stosowane są skale pięcio-, dziesięcio- i stustopniowe (przy czym te ostatnie zwykle są przedstawiane jako oceny od 0.0 do 10.0). Wybór ilości stopni w skali zależy od wielu czynników i jest tematem na osobny artykuł. Ważne jest jednak, aby od razu było wiadomo, jaka jest maksymalna ilość punktów.

Nokaut.pl - pięciostopiowa skala ocen produktów.

Ilustracja 7. Nokaut.pl - pięciostopiowa skala ocen produktów.

Filmweb.pl - 10-stopniowa skala oceny filmu.

Ilustracja 8. Filmweb.pl - 10-stopniowa skala oceny filmu.

Metacritic.com - 100-stopniowa skala ocen.

Ilustracja 9. Metacritic.com - 100-stopniowa skala ocen.

2. Ilość ocen

Oceny zazwyczaj prezentowane są w postaci średniej arytmetycznej. Taka miara jest dość dużym uproszczeniem wyników. Produkt mający tylko jedną ocenę – „piątkę” – oraz taki, który ma 50 „piątek” będą mieć tę samą średnią. Liczba ocen niesie ze sobą dodatkową wartość. Warto więc dołączyć informację o tym.

Amazon.com - liczba ocen w nawiasie.

Ilustracja 10. Amazon.com - liczba ocen w nawiasie.

Hostelworld.com - liczba ocen pod średnią oceną.

Ilustracja 11. Hostelworld.com - liczba ocen pod średnią oceną.

Gastronauci.pl - liczba ocen pod średnią oceną.

Ilustracja 12. Gastronauci.pl - liczba ocen pod średnią oceną.

Allegro.pl - liczba ocen i oceniających pod procentem pozytywnych opinii.

Ilustracja 13. Allegro.pl - liczba ocen i oceniających pod procentem pozytywnych opinii.

3. Rozkład ocen

Kolejnym uproszczeniem wynikającym ze stosowania średniej ocen jest zatracenie informacji o ich rozkładzie. Film, który zebrał 10 „trójek” i taki, który 5 razy oceniono na „jedynkę”, a 5 razy na „piątkę”, będą mieć tę samą średnią ocenę, ale ich rozkład mówi o nich coś zupełnie innego.
Im bardziej subiektywny charakter ocen i im większe ryzyko ich polaryzacji (np. miłość i nienawiść), tym większa potrzeba zawarcia informacji o rozkładzie ocen.

Amazon.com - rozkład ocen produktu.

Ilustracja 14. Amazon.com - rozkład ocen produktu.

ZnanyLekarz.pl - rozkład ocen lekarza.

Ilustracja 15. ZnanyLekarz.pl - rozkład ocen lekarza.

Gamestop.com - rozkład ocen gry widoczny po kliknięciu w ikonę rozkładu obok średniej oceny.

Ilustracja 16. Gamestop.com - rozkład ocen gry widoczny po kliknięciu w ikonę rozkładu obok średniej oceny.

4. Brak ocen

Czy ocena „0” to jest najniższa ocena czy brak oceny? Jeśli produkt czy usługa nie został jeszcze ani razu oceniony, należy to wyraźnie zaznaczyć. Ważne jest, aby jasno odróżnić ten stan, by nie był mylony z najniższą lub średnią oceną.

shop.lenovo.com - brak oceny produktu.

Ilustracja 17. shop.lenovo.com - brak oceny produktu.

Ceneo.pl - brak oceny produktu.

Ilustracja 18. Ceneo.pl - brak oceny produktu.

Filmweb.pl - brak oceny filmu.

Ilustracja 19. Filmweb.pl - brak oceny filmu.

Opineo.pl - brak oceny produktu.

Ilustracja 20. Opineo.pl - brak oceny produktu.

Przepisy.net - brak oceny przepisu.

Ilustracja 21. Przepisy.net - brak oceny przepisu.

5. Etykietowanie ocen

Czym się różni przyznanie jakiejś grze noty 7.5 od 7? Same ikony i liczby niewiele mówią. Ważne jest, aby towarzyszyły im etykiety – szczególnie na etapie wybierania oceny. Dzięki temu użytkownikom łatwiej jest zdecydować, jaką ocenę przyznać i jak interpretować daną wartość. Trzeba przy tym pamiętać o znaczeniu kulturowym – np. amerykańskie stopnie szkolne w Yahoo Movies (od F do A) mogą być niezrozumiałe dla kogoś z innego kraju.

TV.com - etykiety opisowe wraz z ikonami.

Ilustracja 22. TV.com - etykiety opisowe wraz z ikonami.

Cnet.com - etykieta opisowa pod gwiazdkami oceny.

Ilustracja 23. Cnet.com - etykieta opisowa pod gwiazdkami oceny.

Filmweb.pl - Nad gwiazdkami opisowa ocena społeczności serwisu.

Ilustracja 24. Filmweb.pl - Nad gwiazdkami opisowa ocena społeczności serwisu.

Yahoo Movies - Etykietami są odpowiedniki ocen szkolnych.

Ilustracja 25. Yahoo Movies - Etykietami są odpowiedniki ocen szkolnych.

6. Rozróżnianie autorów ocen

Z uwagi na swój subiektywny charakter, ocena ocenie nie równa. Jeśli mamy do czynienia ze złożonymi produktami lub usługami, do których komentowania potrzebna jest specjalistyczna wiedza, wówczas warto odzwierciedlić to w wynikach. Służy temu rozróżnienie na opinie ekspertów i użytkowników.

Cnet.com - rozróżnienie oceny redaktorów i użytkowników na przykładzie laptopa.

Ilustracja 27. Cnet.com - rozróżnienie oceny redaktorów i użytkowników na przykładzie laptopa.

RottenTomatoes.com – rozróżnienie oceny filmu wg krytyków i widowni.

Ilustracja 28. RottenTomatoes.com – rozróżnienie oceny filmu wg krytyków i widowni.

Metacritic.com - rozróżnienie oceny produktów wg krytyków i użytkowników.

Ilustracja 29. Metacritic.com - rozróżnienie oceny produktów wg krytyków i użytkowników.

IGN.com - rozróżnienie oceny gry wg prasy i użytkowników.

Ilustracja 30. IGN.com - rozróżnienie oceny gry wg prasy i użytkowników.

Gamespot.com - rozróżnienie oceny gry wg krytyków i użytkowników.

Ilustracja 31. Gamespot.com - rozróżnienie oceny gry wg redaktorów i użytkowników.

W rozbudowanych systemach ratingowych możliwe jest filtrowanie ocen wg określonych charakterystyk autorów. Ma to szczególne znaczenie wówczas, gdy to, co jest zaletą dla jednej grupy użytkowników, może być wadą dla innej. Dla turystki Marioli hotel jest super, bo są w nim codziennie dyskoteki i huczne imprezy do rana. Dla państwa Iksińskich i ich dwuletniego dziecka pobyt w tym samym hotelu może się okazać koszmarem. Stąd sensowne jest rozróżnianie ocen wg typu podróżnego lub celu wyjazdu.

Booking.com - możliwość filtrowania ocen wg typu podróżnego.

Ilustracja 32. Booking.com - możliwość filtrowania ocen wg typu podróżnego.

HostelWorld.com - klasyfikacja ocen wg doświadczenia podróżnych.

Ilustracja 33. HostelWorld.com - klasyfikacja ocen wg doświadczenia podróżnych.

7. Wymiary oceny

Jeśli oceniany obiekt jest złożony, a nam zależy na przedstawieniu wielu elementów składających się na jego ocenę, wówczas można ją przedstawić w rozbiciu na kilka wymiarów. Ważne, aby były one dobrane sensownie i spójnie dla danego typu obiektu. Nie powinno ich także być zbyt wiele, gdyż utrudnia to odczytanie i przyswojenie opinii.

Gamestop.com - ocena gry na 4 wymiarach.

Ilustracja 34. Gamestop.com - ocena gry na 4 wymiarach.

RankingLekarzy.pl - Ocena lekarza na 8 wymiarach.

Ilustracja 35. RankingLekarzy.pl - Ocena lekarza na 8 wymiarach.

HostelWorld.com - ocena hostelu na 6 wymiarach.

Ilustracja 36. HostelWorld.com - ocena hostelu na 6 wymiarach.

Traveligo.pl - ocena hotelu na 6 wymiarach.

Ilustracja 37. Traveligo.pl - ocena hotelu na 6 wymiarach.

Gastronauci.pl - ocena restauracji na 4 wymiarach.

Ilustracja 38. Gastronauci.pl - ocena restauracji na 4 wymiarach.

Expedia.pl - ocena hotelu na 6 wymiarach.

Ilustracja 39. Expedia.pl - ocena hotelu na 6 wymiarach.

Opineo.pl - ocena sklepu na 4 wymiarach.

Ilustracja 40. Opineo.pl - ocena sklepu na 4 wymiarach.

Podsumowanie

Powyższa lista to ściągawka podstawowych rzeczy, o których należy pamiętać. To, które z nich ostatecznie stosować, zależy od celu istnienia systemu oceniania oraz od jego złożoności. (Zob. także artykuł Igi To zależy…).

Więcej o ocenach można przeczytać w starych, ale wciąż aktualnych artykułach:
http://boxesandarrows.com/view/on-a-scale-of-1-to-5
http://www.lifewithalacrity.com/2005/12/collective_choi.html

Autorka

Ewa Sobula

www: http://www.linkedin.com/pub/ewa-sobula/30/407/694
UX designer w Sabre Airline Solutions. Umiejętności badawcze i analityczne rozwijała na socjologii, by lepiej rozumieć użytkowników. Równolegle uczyła się tworzenia serwisów internetowych, by poznać technologiczne możliwości i ograniczenia. Teraz z przyjemnością łączy te kompetencje projektując i badając serwisy. Czytaj więcej
Tagi: , , , , ,